palette
وقتی ترجمه در قلب نظام ادبی زبان مقصد قرارمی‌گیرد
سمیه دل زنده روی

چکیده

ترجمه همواره نقش مهمی در پر کردن شکاف بین فرهنگ­ها و زبان­های مختلف و معرفی ابعاد ادبی جدید به ادبیات زبان مقصد ایفا کرده است. بر خلاف این باور رایج که ترجمه در مقایسه با اثر اصلی جایگاه فرعی دارد، در مقاطع زمانی مختلف ثابت شده است که ترجمه به حدی در زبان مقصد تأثیرگذار است که حتی در ادبیاتی غنی و کهن همچون ادبیات فارسی به الگویی برای نویسندگان تبدیل می­شود. پژوهش حاضر تلاش می­کند با تأکید ویژه بر برهه زمانی بین سالهای 1300 تا 1350هجری‌شمسی، یعنی هنگامی که شیوه­های جدید نویسندگی از قبیل «تک­گویی درونی» و«سیلان ذهن» به نظام ادبی فارسی معرفی شدند، تأثیر ترجمه را از ادبیات غرب در سال­های بین 1200 تا 1350بر ادبیات معاصر فارسی مورد بررسی قرار دهد. بدین منظور، مفاهیم نظریه نظام چندگانه و برنامه­ریزی فرهنگیِ اون زهر به عنوان چارچوب نظری تحقیق و جهت بررسی این مسئله که ترجمه از ادبیات مدرن انگلیسی چگونه بر نگارش رمان مدرن فارسی تأثیر گذاشته است انتخاب شد. مشاهده شد که عوامل مختلفی باعث شدند ترجمه رمان­های غربی جایگاهی مرکزی در نظام ادبی فارسی پیدا کنند و به موجب آن شیوه­های جدید نویسندگی از قبیل تک­گویی درونی و سیلان ذهن به رمان مدرن فارسی راه یابند.

واژگان کلیدی
ترجمه؛ نظام ادبی؛ اون زوهر؛ تک گویی درونی؛ رمان فارسی

منابع و مآخذ مقاله

Abrams, M. H. (1993). A glossary of literary terms. USA: Harcourt Brace Jovanovich.

Bosseaux, Ch. (2004). Translation and Narration: A Corpus-Based Study of French Translations

of two Novels by Virginia Woolf. PhD Dissertation.University of London.

Even-Zohar, I. (2010). Papers in culture research. Israel: Tel Aviv University.

Munday, J. (2012). Introducing translation studies: Theories and applications. London and New York: Routledge.

Stanzel, F.K. (1988). A theory of narrative. Britain: Cambridge University Press.

Toolan, M. J. (2001). Narrative: A critical linguistic introduction. London & New York:

Routledge.

بالایی، ک. (1998). پیدایش رمان فارسی. مترجم قدیمی، م. و خطاط، ن. تهران: معین

بالایی، ک. و کویی‌پرس، م. (1999).سرچشمه‌های داستان کوتاه فارسی. مترجم حکاک، ا. تهران: معین

پاینده، ح. (1391). «تجددخواهی ادبی هدایت». گرفته شده از

http://www.madomeh.com/1392/08/15/5555-19/

دریابندری، ن. (1357). «مصاحبه با نجف دریابندری در مورد ترجمه، شعر و ادبیات». آدینه، 37. صص 13-25.

روزبه، م. ر. (1389). ادبیات معاصر ایران (نثر). تهران: روزگار.

محمدی، م. ه. و قائینی، ز (1381). تاریخ ادبیات کودکان 6: ادبیات کودکان در دوره جدید: ترجمه در ادبیات کودکان. تهران: چیستا.

میرصادقی، م. (1378). رمان معاصر فارسی. جلد 1. تهران: نیلوفر

میرصادقی، م. (1381). رمان معاصر فارسی. جلد 2. تهران: نیلوفر

میرصادقی، م. (1382). رمان معاصر فارسی. جلد 3. تهران: نیلوفر

میرصادقی، م. (1384). رمان معاصر فارسی. جلد 4. تهران: نیلوفر

میرعابدینی، ح. (1376). صد سال داستان‌نویسی در ایران. تهران: چشمه.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.